Onderaan veel CV's staat nog een kopje "Referenties", met namen en telefoonnummers of met de zin "referenties op aanvraag". Hoort dat er nog bij? Meestal niet. Toch kunnen referenties je wel helpen, als je ze op het juiste moment en op de juiste manier inzet. In dit artikel lees je wanneer je ze vermeldt, wie je kiest en hoe je ze voorbereidt.
Kort antwoord: meestal niet op je CV
In Nederland en Vlaanderen vraagt een werkgever pas naar referenties als hij serieus interesse heeft, vaak na het eerste of tweede gesprek. Op je CV zelf hebben ze dan weinig nut. Ze nemen ruimte in die je beter kunt gebruiken voor je werkervaring en je resultaten. Daarnaast deel je zo de naam en het telefoonnummer van iemand anders met iedereen die je CV ontvangt, ook bij vacatures waar je nooit iets van hoort.
Ook de zin "referenties op aanvraag" kun je schrappen. Waarom, lees je onderaan bij de veelgestelde vragen. In Hoe lang mag een CV zijn? lees je welke andere regels je zonder spijt weglaat.
Wanneer zet je ze er wel op?
Er zijn een paar situaties waarin je referenties wel direct meestuurt:
- De vacature vraagt er uitdrukkelijk om, of het sollicitatieformulier heeft er een veld voor.
- Een uitzendbureau of recruiter vraagt erom voordat hij je voorstelt.
- Je hebt weinig werkervaring en een stagebegeleider of docent kan iets zeggen wat je CV nog niet laat zien.
Zet ze dan niet midden in je CV, maar onderaan of op een los blad. Zo blijft je CV zelf kort, en kan een werkgever ze makkelijk vinden als hij ze nodig heeft.
Wie kies je als referentie?
Een goede referentie heeft jou echt aan het werk gezien en kan er iets concreets over vertellen. Denk aan:
- een huidige of vorige leidinggevende;
- een collega of teamleider met wie je veel samenwerkte;
- een klant of opdrachtgever, als je zelfstandig werkt;
- een stagebegeleider, docent of trainer, als je net van school komt;
- de coördinator van je vrijwilligerswerk.
Kies bij voorkeur iemand die past bij de functie. Solliciteer je in de zorg, dan zegt een leidinggevende uit je vorige zorgbaan meer dan je oude chef in de bediening. Familie en vrienden kies je niet: zij kunnen weinig zeggen over hoe je werkt. Heb je weinig ervaring, lees dan ook vrijwilligerswerk op je CV: daar vind je vaak juist een sterke referentie.
Vraag altijd eerst toestemming
Geef nooit iemands naam of telefoonnummer zonder het eerst te vragen. Je referentie moet weten dat er misschien gebeld wordt, en door wie. Een onverwacht telefoontje levert vaak een kort en vaag antwoord op. Een voorbereide referentie weet wat hij wil vertellen.
Bel of stuur een bericht, en vertel kort voor welke functie je solliciteert en wat je belangrijk vindt dat de werkgever hoort. Bijvoorbeeld dat je zelfstandig werkt, of goed omgaat met lastige klanten. Stuur je referentie ook de vacature en je CV, zodat jullie verhaal klopt.
Zo schrijf je referenties op
Vraagt een werkgever om referenties, houd het dan kort en compleet. Per persoon noem je de naam, de functie, de organisatie, hoe jullie samenwerkten en een telefoonnummer of e-mailadres.
Niet zoReferenties: Peter, 06 xxxx xxxx
Wel zoPeter Jansen, teamleider klantenservice bij [naam organisatie]. Mijn leidinggevende van 2022 tot 2025. Telefoon 06 xxxx xxxx.
De naam en de jaren in het voorbeeld zijn verzonnen: vul de gegevens in van je eigen referentie, en alleen met zijn toestemming. Zet erbij hoe je iemand kent. Een werkgever wil weten of hij met je leidinggevende praat of met een collega, en uit welke periode.
Wil je zien hoe een CV er zonder referentiekopje compleet uitziet? Bekijk het CV-voorbeeld van een pedagogisch medewerker. Daar laten de werkervaring en de resultaten zelf zien hoe iemand werkt.
Checklist voor je referenties
- Geen namen of nummers op je CV, tenzij de vacature erom vraagt
- Geen zin "referenties op aanvraag"
- Twee mensen klaar die je werk echt kennen
- Allebei vooraf gevraagd en op de hoogte van de functie
- Per persoon: naam, functie, organisatie, hoe je elkaar kent en contactgegevens
- Gegevens gecontroleerd: werkt het nummer nog en klopt de functie?
Wordt er in het gesprek naar een voorbeeld uit je vorige baan gevraagd, dan helpt het als jouw verhaal en dat van je referentie op elkaar aansluiten. In de STAR-methode lees je hoe je zo'n voorbeeld sterk vertelt.
Veelgestelde vragen
Moet ik "referenties op aanvraag" onderaan mijn CV zetten?
Nee. Een werkgever weet dat hij om referenties kan vragen. De zin kost een regel en zegt niets over jou. Gebruik die ruimte liever voor een resultaat of een vaardigheid die bij de vacature past.
Mag een vriend of familielid mijn referentie zijn?
Liever niet. Een werkgever wil horen hoe je werkt, van iemand die dat echt heeft gezien. Heb je weinig werkervaring, kies dan een docent, stagebegeleider, trainer of de coördinator van je vrijwilligerswerk.
Wat als ik geen goede band had met mijn laatste leidinggevende?
Kies dan iemand anders die je werk van dichtbij kende, zoals een collega met wie je veel samenwerkte of een eerdere leidinggevende. Vraagt de werkgever toch naar je laatste baan, leg dan kort en zakelijk uit waarom je iemand anders voorstelt.
Hoeveel referenties heb ik nodig?
Meestal vragen werkgevers om één of twee. Zorg dat je er twee klaar hebt staan, het liefst uit verschillende banen of situaties. Dan kun je kiezen wie het beste past bij de functie.
Ruimte voor wat wel telt
Haal je het referentiekopje weg, dan heb je ruimte voor wat een werkgever wel direct wil lezen: wat je deed en wat dat opleverde. Bij CVfixer upload je je CV en zie je gratis hoe het eruitziet met sterkere zinnen en een rustige opbouw, in zes designs. Bevalt het, dan download je het voor eenmalig €7,95, zonder abonnement.